We hebben allemaal verschillende dromen, verlangens en doelen in het leven. Toch wil ieder mens uiteindelijk precies hetzelfde: gelukkig zijn. In ons streven naar geluk, vertonen we gek genoeg vaak gedrag dat ons juist ongelukkig maakt. Waarom? 

In dit artikel lees je eerst over vijf symptomen van  gelukssabotage en waardoor deze worden veroorzaakt, zodat je kunt werken aan een oplossing. 

Symptoom 1: maximaliseren

Mijn ouders gingen niet vaak op vakantie, maar nu hadden ze een rondreis door Italië geboekt. Samen met mijn zus en mij zouden ze er in twee dagen heen rijden en dan van hotel naar hotel trekken. Heerlijk rustig, genieten van de reis, het eten en elkaar. Maar op de dag van vertrek wilde de auto niet starten. Wat ze ook probeerden en hoeveel ze ook vloekten, het koekblik weigerde dienst. Gelukkig hadden we nog een auto, maar dat was een sportmodel met slechts twee stoelen. Het achterbankje was er voor de sier. Zeer geschikt om je hoed op te leggen, maar niet bepaald voor twee opgeschoten pubers. Bovendien hadden we nog bagage. Wat te doen? De hele reis was al geboekt en elk hotel was vooruit betaald. We werden verwacht! En dus persten we ons vieren in een tweepersoonsauto en reden we met onze benen in de nek naar Italië. Met een noodgang en zo min mogelijk tussenstops, want we hadden al veel tijd verloren. Midden in de nacht bereikten we ons eerste hotel, waar we ons doodmoe en totaal verkreukeld in bed lieten vallen.

De vakantie werd gelukkig heel leuk, maar we maken er nog steeds grappen over. Want eigenlijk is het heel raar: je boekt een vakantie om tot rust te komen en te genieten, maar staat de eerste dag meteen stijf van de stress, omdat je koste wat kost in die hotelkamer moet slapen. Je hebt hem tenslotte al betaald. We hadden natuurlijk ook een monteur kunnen bellen en een dag later met de fijne auto kunnen vertrekken, maar dat kwam niet in het hoofd van mijn ouders op. Waarom hadden ze zo’n haast?

Mijn ouders maakten een klassieke fout: maximalisatie. Ze waren bang om ongelukkig te worden als ze geld zouden ‘verspillen’ door het eerste hotel over te slaan. In werkelijkheid werden ze juist ongelukkig van de stress die het gehaast met zich meebracht.

Bij maximalisatie denken we dat we goed voor onszelf zorgen, terwijl we eigenlijk afbreuk doen aan ons geluk. We willen waar voor ons geld, omdat we denken dat we daar gelukkig van worden. Maar het enige wat er gebeurt, is dat we de focus verliezen op wat ertoe doet. Alsof je een minuut gratis mag winkelen en als een dolle zoveel mogelijk dure spullen in je wagentje smijt, maar niets meeneemt wat je nodig hebt.

Het is een onbewust proces, waar iedereen zich wel eens schuldig aan heeft gemaakt. Denk maar eens aan de keren dat je te veel gegeten had in een all you can eat-restaurant. Of dat je een duur gerecht bestelde omdat iemand anders betaalde, terwijl je stiekem gewoon zin had in een broodje kaas. Ook op andere vlakken zie je dat maximalisatie ten koste gaat van jezelf. Je kunt bijvoorbeeld op een chic kantoor werken, omdat je jezelf te hoogopgeleid vindt voor wat je echt wilt. Je eigen hondenuitlaatservice bijvoorbeeld.

Symptoom 2: leven in de toekomst

I think often about the future, because that’s where I will spend the rest of my life.Woody Allen

De toekomst is natuurlijk belangrijk. Het is ook leuk om daar over te dromen en plannen te maken. We gaan studeren, zodat we later makkelijker een baan kunnen vinden. We sparen ons geld, zodat we ons later geen zorgen hoeven te maken. Klinkt logisch, toch? Maar is het ook rationeel? Dat hangt er vanaf. Als sparen of studeren op dit moment goed voelt, dan is dat top. Het wordt een heel ander verhaal als je stiekem helemaal niet wilt studeren of eigenlijk te weinig geld hebt om te kunnen leven en sparen tegelijk. Niemand garandeert dat je met een diploma verder komt dan zonder. En niemand garandeert je dat je oud genoeg wordt om aan je pensioen te beginnen. Waarom zou je nu afzien voor later? Wie weet wat er nog op je pad komt? Het enige wat je zeker weet, is dat je nú leeft. In plaats van je nu zorgen te maken over later, kun je beter met jezelf afspreken dat je je later zorgen maakt over het nu.

Symptoom 3, 4 en 5: Geluk uitstellen, verdienen en buiten jezelf zoeken

Geluk uitstellen, dat is een echte klassieker. ‘Als ik het wat rustiger heb, ga ik meer tijd met mijn geliefden doorbrengen.’ Tuurlijk, je meent wat je zegt, maar jij en ik weten allebei dat je het nooit ‘wat rustiger’ gaat hebben. Zo lusten we er nog wel een paar. ‘Morgen begin ik’, is er ook zo een. Je kunt jezelf dit elke dag met de hand op je hart beloven, zonder dat je ooit daadwerkelijk ergens mee begint.

Dan is er nog het idee dat we hard moeten werken voor geluk. Eerst moeten we iets bereiken, dan zullen we gelukkig zijn. We streven naar succes, geld, status en erkenning en houden onszelf voor dat we gelukkig worden als we ons doel bereiken. Een voorbeeld: als je promotie maakt, mag je pas trots zijn op jezelf. Maar als je eenmaal die promotie op zak hebt, ben je alweer bezig met een nieuw doel dat bereikt moet worden. Heb je je succes dan wel gevierd? En heeft het je überhaupt gelukkiger gemaakt?

Ten slotte zoeken we vaak geluk buiten onszelf. Als de wereld nou een beetje meewerkte, dan zou het wel goed komen. Als je een relatie zou hebben, dan zou je dolgelukkig zijn. Nou ja, als het weer dan een beetje zou meezitten, je niet zou hoeven staan in het OV en je collega’s een beetje aardiger zouden doen, natuurlijk.

De hamvraag: wat is geluk voor jou?

Waarom leggen we de focus op allerlei randzaken, zoals succes, een relatie of waar voor je geld? Het lijkt haast wel alsof we het erom doen, alsof we helemaal niet gelukkig willen zijn. Maar dat is natuurlijk niet zo.

Het antwoord is simpel. We concentreren ons liever op succes, geld, status, liefde, erkenning en andere zaken dan op geluk, omdat we niet goed weten wat geluk voor ons betekent. Succes is zichtbaar. Je haalt een diploma, je maakt promotie, je valt af. Dat zijn allemaal duidelijke stappen vooruit. Geld is meetbaar. Je verdient meer, je kunt een dure auto kopen en naar een luxe resort op vakantie. Maar geluk, dat is ongrijpbaar. Wat is jouw definitie van geluk? Dat is een moeilijkere vraag. Het is van cruciaal belang om hier een antwoord op te formuleren. Want hoe kun je streven naar een doel dat niet helder is?

Geluk laat zich lastig vangen, maar dat is geen reden om er niet over na te denken. Je kunt geluk pas voorop stellen, als je weet wat het voor jou betekent. Als je niet weet waar je moet beginnen, ga dan eens na wat jij belangrijk vindt. Is dat eerlijkheid, humor, zin? Wat voor persoon wil je zijn? Een goed kind voor je ouders of een goede ouder voor je kind? Een goede partner, een goede vriend? Wat geeft je een gelukkig gevoel? Waar krijg je energie van? Schrijf dit eens op en kijk of je er kernwaarden uit kunt destilleren. Als je dit op een rijtje hebt, kun je je gedrag toetsen aan je kernwaarden. In hoeverre gedraag jij je als de persoon die je zou willen zijn?

Ik merk zelf dat ik het gelukkigst ben als ik goede gesprekken met anderen heb, waarbij we ons genoeg op ons gemak voelen om onszelf bloot te geven. Verbondenheid, contact maken, dat draagt voor mij enorm bij aan een geluksgevoel. Daarnaast wil ik graag vrij zijn en mijn eigen beslissingen maken. Mijn definitie van geluk luidt daarom als volgt:

Geluk is  voor mij: mezelf zijn, leven volgens mijn eigen regels, in verbondenheid met de wereld om me heen.

Wat is jouw definitie van geluk? En lukt het jou om daarnaar te leven? Deel het met ons in de comments hieronder. Van elkaar kunnen we leren!

 

Reacties
Like of deel dit met je vrienden!
  •  
  •  
  •  
  •  
  •  
  •